اصطلاحات مهم و پرکاربرد عربی (لهجهی عراقی) در پیادهروی اربعین
اگر قصد شرکت در پیادهروی اربعین را دارید و یا در سایر ایام سال قصد تشرف به عتبات عالیات را دارید توصیه میکنیم قبل از سفر حتما این مقاله را تا انتها مطالعه نمایید. ما تصمیم گرفتیم این بار در مجلهی پارس تاپ 10، یک بسته شامل 150 تا جملات کاربردی در لهجه عراقی را برای شما عزیزان قرار دهیم تا بتوانیم به سهم خود اندکی از سختی و مشکلات این سفر برای شما بکاهیم.
این جملات هم برای زائران اربعین و هم برای موکب داران و خادمین اباعبدلله الحسین(ع) میتواند مورد استفاده باشد. همچنین با توجه به سفرهای متعدد عزیزان عراقی به کشور ما، برای زیارت حرم امام رضا(ع) و حضرت معصومه(س) و انجام خدمات درمانی یا تفریحی، یادگیری این کلمات صرفا مختص اربعین نیست و برای ارتباط گیری ایرانیان و عراقیان عزیز میتواند کاربردی باشد.
آیا در لهجه عراقی گ چ پ ژ وجود دارد؟
همانطور که اطلاع دارید لهجهی عراقی با عربی فصیح یعنی زبان عربی کشور عربستان (همونی که در کتابهای عربی مدرسه خوندیم!) متفاوت است. زبان عربی فصیح، فاقد حروف گ، چ، پ و ژ است. اما در لهجهی عراقی حروف گ و چ وجود دارد و ادا میشود. حرف ژ نیز بیشتر در لهجهی شامی (سوریه، لبنان و فلسطین) برای زیبایی و به جای حرف ج گفته میشود.
به چند مثال زیر توجه کنید:
- گَـلَـب (قلب) → قلب | مثال: “گَلَبِي وَيَّاك!” (دلم با توست!)
- پَـتْـرُول (پترول) → بنزین | مثال: “السَّيَّارَةْ تْحَتاجْ پَتْرُول” (ماشین بنزین لازم دارد).گَـعَـد (قعد) → نشست | مثال: “گَعَدْتْ عَلى الكرسي” (روی صندلی نشستم)
- گَـول (قال) → گفت | مثال: “گَالْ لِي…” (به من گفت…)
در خود لهجهی عراقی نیز تفاوتهایی در مناطق و شهرهای مختلف ممکن است وجود داشته باشد.
یعنی ممکن است برخی از کلمات در شهر بغداد، موصل با بصره متفاوت باشد.
جملات کاربردی اربعین
عبارات مهم احوال پرسی در لهجه عراقی
- خوش آمدی: اهلا و سهلا، أهلا بکم، هَلا بیک، هلا بیکم
- سلام: سلام علیکم
- صیح بخیر: صَباحَ الخیر (جواب: صباح النور)
- سلامتین؟ حالتون چطوره : اِشْلون صِحَّتِکُمْ
- شما چطورین؟ : اِنتو اِشْلونکُمْ
- از کجا – اهل کجا – تو اهل کجایی؟ : مْنِیَن، إمنِیَن – أنته منین؟
- از ایران / استان خراسان/ شهر مشهد: مْنِ الایران / من المحافظه الخراسان/ من المدینه المشهد المقدسه
- لطفا: رجاءاً
- متشکرم: شکراً
- بله: نعم /ای
- خیر: لا
- (با، به همراه) با خانواده ام: وِیّا – وِیّا أهلِی
- حال شما چطوره: اشلُونِک
- خداحافظ: مع السَلامه
- مشکلی نیست: مو مشکل
- ببخشید: متاسفم / العفو/ آنی آسف.
- أنا سعیدٌ بمعرفتک: از آشنایی ات خوش وقتم
- أُرحّب بقدومکم، أرحّب بمقدمکم، تشرّفتم: خیر مَقدم، خوش آمدید.
- تشرّفتُ بمعرفتک: از آشناییت خوش وقتم.
- نهارک سعیدٌ: روز خوش.
- لیلة سعیدة، طابت لیلتکم، مساءالخیر، مساؤکم بالخیر، مساک الله بالخیر: شب خوش.
- أنفاسک مبارکٌ: (أحسنت: آفرین)، زنده باد، دمت گرم.
- أنا فی خدمتک: نوکرتم، من در خدمتم.
- فی اَمانِ الله: خداحافظ
جملات تعارفی - أجِرکُم عَل إحْسِیَن (ع) : اجرتون با سیدالشهدا
- الله یخلیکم: خدا نگهتون داره.
- الله یحفظکم: خدا حافظ شما باشد.
- الله یسلمکم: خدا شما را سلامت نگهدارد.
- زحمناکم: زحمت به شما دادیم
- الله یعینکم: خدا نگهدارتون باشد.
- رحم الله والدیک: خدا پدر و مادرتان را بیامرزد.
- الله یساعدکم: خدا کمکتان کند.
- صار الزحمه علیکم: برای شماها زحمت شد.
- عاشت ایدکم: خداقوت.
سوالات عمومی در پیاده روی اربعین - چند بار به عراق آمدهای؟ : چم مره جاي للعراق؟
- اين اولین باره که میام عراق. : هاي اول مره جاي للعراق.
- سرویس بهداشتی کجاست؟ : وِینِ المَرافِق الصَّحیَّة؟
نکته: برای گفتن کلمهی سرویس بهداشتی یا مرافق الصحیه، بهتر است بدون کلمه صحیه استفاده شود،چون عامیانهتر است و گفتن تِکرَم در اول جمله مودبانهتر است. : تِکرَم وِین المرافق.همچنین به یاد داشته باشید که در سرویس بهداشتی نباید هرگز از کلمه اتفضل استفاده کرد!
- فارسی میتونی حرف بزنی؟: تَتَکلم بِالفارسی؟
- ممکنه کمکم کنی؟ : ممکن تساعدنی؟
- نمیفهمم چی میگی. : مَافْتَهِم (الف خوانده نمیشود) – مَفتَهم شِتگول.
- کمی عربی بلدم. : شوی أعرف، شوی أحچی.
- کجا میری؟ : وین تروح؟
- پــسرم گــم شده و ۱۰ سـالشه. : ابــنی ضــايع و عمــره عـشرسنوات.
- مــرکز گــمــشدگان کــجاست؟ : ويــن مــرکـــز المــفقــوديــن؟
- موکبهاي ايرانی کجاهستند؟ کدوم عمود ؟ : وين مواکب ايرانیه ؟ بیا عمود ؟
- بايد عجله کنیم تا قبل از غروب برسیم. : الزم نستعجل حتی نوصل قبل الغروب
- کربلا آشنا دارين ؟: عدکم معارف بکربال ؟
- میخواهیم دو روز کربلا بمونیم. : نريد نبات يومین بکربا
- چــند روز تــو راه بــوديــن.: صار لــکم چــم يــوم انتــو بالطــريق ؟
- تا کــی میــمونــین کــربــلا؟! : لــشــوکـت تبــقــون بــکــربال؟
- ســه روزه تــو راهـــم. صــارلی اتالث ايــام بالطــريق
- انشاالله دو روز ايــنجا میمــونم. : ان شاءالله يومین ابــقی اهــنا.
- هوا خیلی گرمه. : الجو کلِّش حار.
- اينــجا گــاري هست؟ کیف هامون رو بذاريم داخلش : اِهـنــا اَکـو عـَـربـانِـه؟ اِنخَلّی الجـِـنَط بیهِــه
- خیلی زحمت کشیديد. : اهــــوايــــه إزاحــــمـــتـــو.
- خدا اجرتون بده: مـــــــأجــــــــوريـــن
- کالسکه بچم خراب شده. : عربانه طفلی خربانه.
- کجا میتونم درستش کنم؟ : وين اگدر اصلحه؟
- بذار پات رو ماساژ بدم. : خلی اَدلّک رجلک
- کنار عمود صد وايسین : اُوگفو يَمّ عَمود مِیه.
عبارات مهم و کاربردی در عبور از مرز ایران – عراق
- مراقب مدارکت باش، گمشون نکنی! : ديربالک علی مستمسکاتک ، لتضیعهن!
- بذار پاسپورتت رو ببینم. : خل اشوف جوازک.
- پاسپورتت رو بهم نشون بده. : راوينی جوازک.
- گذرنامهها را تحویل دهید: سَلَّمو الجَوازات
جملات پرکاربرد لهجه عراقی برای ماشین گرفتن
- گاراژ ماشینهای کربلا کجاست؟ : وين گراج السیارات للکربلا؟
- اتوبوس میخوای یا ون؟ : تِریدِ الباص لُو کَیّة؟
- کرايه چقدره؟ : اِشگد الکَروه.
- مسافت از اينجا تا نجف چقدره؟ : اِشگد المَسافه منّا للنجف؟
- چقدر طول میکشه برسیم؟ : اشگد يِطَوِّل و نوصَل؟
- ما سه نفريم. : احنه اِتلَث نفرات.
- چقدر کرايه میگیری؟ : اِشگَد تآخذ لِلکَروَه؟
- نفري ۱۵۰۰۰ دينار. : النفر خُمُسطَعَش الف دينار.
- خوبه: زِیَن
- نه گرونه!: لا، باهِز
- خیلی گرونه: إهوَای، کِلَّش باهز.
- آقاي راننده يکم مراعاتمون رو بکن. : سايقنه راعینه اِشويه.
- برادر ما زائر امام حسین(ع) هستیم بهمون يکم تخفیف بده. : خُويه احنه زوار الامام الحسین خَفِّض النه اِشوَيه.
- زياد بهت نگفتم : ما گِتلَک اهواي.
- اين کرايشه. : هاي کروتهه.
- ديگه راه نداره. : مابیه مجال بعد.
- ما خیلی پول با خودمون نیاورده ايم. : احـنه ماجــايـبــین فــلوس اهــوايـــه.
- گروهتون، چند نفر هستید؟ جَماعَتْکُم، چَم نفرات؟
- فقط – فقط دو نفر – فقط دوتا : بَسْ – بَسْ نَفَرَین – بس إثْنِیَن
- بیا بالا – سوار شو – بپر بالا: صْعَد – یاأللّه صْعد
- تمام شدید؟ همه سوار شدید؟ – تکمیل شد – تمام شد. : خَلاص؟ – یا به صورت خبری:خلاص!
- آقاي راننده بی زحمت کولر رو روشن کن. : سايقنه بالزحمه شَغِّل التّبريد.
- اینجا/ آنجا وایستا (نگه دار) : إهْنا/ إهناک اُگُفْ.
- کدوم راه به کربلا نزدیک تره؟ : یا طَریق أقرَب إلکَربله.
- کدوم راه/ طرف/ مسیر خلوته؟ : یا طریق / جِهة/ صُوب/ مسیر بلا إزدحام، مو إزدحام.
- چجوری میشه رفت مسجد کوفه؟! : إشلون أروحِ إلْمسجدِ الکوفه؟!
- ببخشید فاصله مسجد کوفه تا سهله چقدره؟! : العفوا إشگد المَسافة بِیَن السهله و الکوفه؟
- بین راه ماشین (سیارة) هست سوار بشیم (نرکب)؟ : اکو سیارات بین الطریق نرکب؟
مکالمات کاربردی در خانهها و موکبهای عراقی - برای بانوان (نساء) جای (خیمه) جداگانه هم دارید؟ : (اَکو) – (عِدکُم) قاعَة للنساء؟ (سالنهای استراحت برای خواب را قاعة میکویند.)
- آب سرد دارين. اگه دارين بی زحمت برام بیارين. : عدکُم ماي بارِد، اذا عِدکم بَلازحمه جیبو لی.
- من خیلی گرسنه ام. : آنی کُلِّش جوعان.
- غذا دارين ؟ اگه دارين بیزحمت برام بیارين. : عِدکُم اَکِل ، اذا عِدکُم بَالزحمه جیبو لی
- شــام خــوردين يا هــنــوز نـــه؟ : متعشّـین لو بعــدکم ؟
- اگــه نخوردين براتون شام بیارم. : اذا ممتــعشّین اجیبــلکم اکـــل.
- بلـه، ما گرسنــه ايم. : اي احـــنه جـــوعانیــن.
- هنوز شام نخــورده ايم. : بــعدنه ممــتعشین
- اگه زحمت نمیشه براتون ، بهمــون شـــام بدين. : اذا متصــیر زحــمه علیکم ، انطــینه عــشه
- پتوداري، اگه داري بیزحمت برام بیار. : عِدک بَطّانیه ، اِذا عِدَّک بَلازحمه جیب لی.
- ما خیلی خسته ايم،جا هست کمی استراحت کنیم؟! : احــنه حــیل تــعبانــین اکو مــکان شويه نــســتراح؟!
- پتو، بالشت، تشک دارید؟ چند تا دارید؟ به تعداد هست؟ : بَطانِیَه (پتو)، مُخَدَّه (بالش)، دوشَگ (تشک) عِدکُم؟ چَم واحد عدکم؟ مو قَلیلات خو؟
- بله برادر ،بفرما داخل. : اي خــويه اتفــضل جوه.
- ببخشید من رو زمین نمی تونم نماز بخونم. : العفو آنی مااگدر أصلی علی الگاع.
- بیزحمت يه صندلی بهم بديد. : بالزحمه إطونی کرسی.
- مســئول مــوکب کـجـاست؟ : ويــن مســئول الــمــوکب؟
- نیاز به جاي خواب داريم. : نحتاج مکان للمبیت.
- تا کی میتونیم برگرديم به خونه ،کی در رو میبندي؟ : شوکت نگدر نرجع للبیت ، يمته تسد الباب؟
- برام يه استکان چاي پررنگ بريز. : صُبلی فَد إستکانه چاي ثخین.
- میتونم خودم مخلفات رو بريزم داخل نون؟ : اگدر نفسی اخلّی المقبّالت بالصمّون؟
- بــــرام شـــــکــر نـــريـــز. : لـتـصب لی شَـــکــّـَــر.
- من چاي بدون شکر می خورم. : آنی أشـــرُب چاي بدون شــَکـَـــر.
- من چاي تلخ می خورم. : آنی أشـــرُب چــاي مـُــــرّ.
- من چـــاي کـــمرنگ می خــوام. : آنی أريد چاي خفیف.
- کولر (گازی) را روشن کن: شَغِّلِ الْمُکَیِّف.
- خاموش کن – خاموشش کن – کولر را خاموش کن : طَفْ – طفِّیَه – طفّی المُکیّف.
- ببخشید این سرویس بهداشتی (التوالت) شلنگ آب داره؟! : إلتوالِتات بیهِن صُوندَه؟!
- ممکنه یه شلنگ آب برای سرویس وصل کنید. : بلازحمه (إذا ممکن) إتشَکِّلِ الصونده؟!
مکالمات کاربردی لهجه عراقی در بیمارستان، درمانگاه، هلال احمر و داروخانه - بیمارستان امام حسین علیه السالم کجاست؟ : وين المُستشفی الامام الحسین علیه السلام ؟
- ببخشید درمانگاه کجاست؟! :إلعَفُو وِین المُستَوصِف؟
- دستم زخم شده. : ایـدي مِنـجَـرحَه.
- سرم درد میکنه. : راسی يوجِعنی.
- حالت تهوع دارم. : نَفسی تلعب(عدّي لعبان نفس)
- کمی سرگیجه دارم. : اِشويه دايخ.
- ممکنه گرمازده شدم. : يمکن ضاربتنی الشِمِس.
- سرما خورده ام، لطفا بهم قرص سرما خوردگی بدين. : آنی مِستَبرِد، رَجاء اِطّونی حَب اِلاستِبراد.
- چسب زخم میخوام. : ارید لاصِــق جُـروح.
- سر گیجه دارم ، اگه ممکنه فشارم رو بگیرين. : عِدّي دوخَه ، اذا ممکن اُخْذو ضَغطی.
- فشارم پايینه، نمیتونم وايسم، يه قرص فشار میخوام. : ضَغطی نازل، مااَگدَر اوگَف ،اَريد حَب ضَغُط.
- گلوم عفونت کرده ، کپسول آنتی بیوتیک میخوام. : بَلاعیمی مِلتَهبه، اَريد کَبسول لِلبَلاعیم.
مکالمات کاربردی در خرید - قیمت چنده؟: بیش السِعِر؟
- به پول ما چقدر میشه؟: بِفلوسنه اِشگَد تِصیر؟
- تخفیف بده: رخص الکروه.
- تخفیفی نداره؟! : ماکو تنزیلات؟!
مکالمات کاربردی در حرم - حرم کجاست؟ : وین الحَرَم؟
- میخواهم زیارت کنم. : ارید ازور.
- از کجا میتونم قرآن/ مفاتیح بدست بیارم؟ : من وین اگدر احصل قرآن/ مفاتیح الجنان؟
- ببخشید درب ورودی خانم ها/آقایان کدوم طرفه؟! : إلعَفُو مِن وین باب الدُخول للِنِساء / للرجال؟
- موقع نماز درب حرم رو میبندند؟ : یسِدُّون بابِ الحَرَم وقتِ الصلاة؟ (با لحن پرسشی)
- کفشداري شماره پنج کجاست؟ : وِين کِشوانِیَه رَقَم خَمسَه؟
- امانتداري حرم کجاست؟ : وين امانات الحرم؟
- آیا امشب حرم رو میبندن؟! : إللِّیلَه یِسِدُّونِ الحرم؟
- ببخشید درب ورودی دیگهای وجود نداره؟! : أکُو باب ثانیه یا أکو باب غیر؟ (ثانیه یعنی دومی)
- ببخشید شما تا کی اینجا نشسته اید؟ : إلعَفو لِشْوَکِت گاعِد إهنانِه؟
- ببخشید ممکنه کمی به من هم جا بدید (که من هم بشینم / بایستم) : العَفُوْ تِنْطینی مَکان (حتی آنی هم اَگعُد / اوگَف)
- اجازه میدین من هم زیارت کنم؟ : عفواً خَلّینی آنی هم اَزُور (با عذر خواهی) – خَلّینی آنی هم اَزور (به صورت جدی و دستوری!)
مکالمات کاربردی لهجه عراقی در مورد موبایل، سیم کارت، اینترنت
- سیــم کارت عراقــی داريـن ؟ : عــدکم شــريحه عراقـیه ؟
- بله داريم ، آسیا سل و زين، کدوم رو میخواي ؟ : اي عدنه ، عدنه آسیا و زين ،ياهن تريد؟
- سیم کارت میخوام که توش خدمات باشه. : اَريـــد شَــــريـــحَـــة تــکـــون بــــیـــهـــه خـِــــدمَــه.
- چـطوري اينترنت خط رو فعــال کنم؟ : اشــلون اَفَعِّل االنترنیـت مالِ الخـط؟
- سیـــم کارتم کار نمیکنه ببین مشکل چــیه؟ : شـريحتی ماتشتغل ، شوف شنـو المشـکله؟
- چطور بدونم چقدر شارژ دارم؟! : اِشلون اَعرف اِشگد عندي رصید؟!
- شارژ موبایل از کجا بخرم؟ : إمْنِیَن أشتری رَصید (المووبایل «لازم نیست موبایلش رو بگید»)
- میشه یه شارژر بدید : یمکن تِنطینی شاحِنة
- شارژ موبایلم تموم شده ، شارژش تموم شده: خَلَص ألشَحَن مووبایلی ، خَلَص شحْنَه
- اینجا آنتن نمیده ، نمی تونم تماس بگیرم. : اِهــنا ماکو شَـبکه/تَغطِیه مــااَگدَر اَتَّـصـِـل
